Szanowni Czytelnicy!

Obchodzimy w tym roku dziewięćdziesiątą rocznicę powstania polskiej Policji, a ściślej – wejścia w życie pierwszej ustawy o Policji Państwowej, która nadała współczesny kształt naszej formacji. Aby być w zgodzie z prawdą historyczną, należy wspomnieć, że formacje policyjne istniały na naszych ziemiach dużo wcześniej – za pierwowzór policjanta uznać można już średniowiecznego mincerza, który sprawował nadzór nad mennicą państwową, nadzorował ściąganie danin i cła, a także zwalczał proceder fałszowania monet.

Rozwój przestępczości na przełomie XVI i XVII wieku spowodował konieczność powołania wieloosobowych formacji - straży miejskich i milicji. Po raz pierwszy nazwa Policja pojawiła się w oficjalnym nazewnictwie państwowym prawdopodobnie w 1775 roku, kiedy to decyzją Rady Nieustającej utworzono Departament Policji. Szesnaście lat później Sejm Wielki powołał z kolei Komisję Policji Obojga Narodów, która dbała o sprawy bezpieczeństwa w całym kraju - na czele komisji stanął wówczas marszałek wielki koronny Michał Mniszech – można więc powiedzieć, że był to jeden z pierwszych komendantów głównych...

Formacje policyjne istniały już nieprzerwanie, nawet w czasie Insurekcji Kościuszkowskiej, powstań narodowowyzwoleńczych i pod zaborami. To właśnie na bazie instytucji policyjnych państw zaborczych oraz organizacji partyjnych rozpoczęto tworzenie jednolitej, w pełni polskiej, Policji Państwowej. Był to burzliwy okres naszej historii, mający swoje odbicie także w tworzeniu organów bezpieczeństwa państwa.

Już 5 grudnia 1918 roku Józef Piłsudski podpisał dekret o "upaństwowieniu" Milicji Ludowej PPS, która miała być organizacją powołaną "dla ochrony i zapewnienia spokoju i bezpieczeństwa ludności miast i wsi oraz walki z wszelkimi przejawami bezwładu społecznego". Raptem miesiąc później, 9 stycznia 1919 roku, powstał dekret o organizacji Policji Komunalnej, podległej Wydziałowi Policyjnemu MSW, a pół roku później uchwalono wspomnianą już ustawę o Policji Państwowej.

Wymienianie wszystkich osób związanych z historią naszej formacji zajęłoby zbyt wiele miejsca, podobnie jak i analiza funkcjonowania Policji Polskiej w Generalnej Guberni oraz Milicji Obywatelskiej – to temat na rozprawę naukową, a nie artykuł wstępny. Istotne jest, że wraz ze zmianą ustroju w 1989 roku rozpoczął się – na naszych oczach - nowy rozdział w historii Policji, który trwa do dzisiaj. To my, współcześni policjanci, tworzymy dziś historię, którą za dziesięciolecia analizować będą historycy i badacze, powstaną zapewne prace magisterskie i doktorskie. Warto pamiętać, że historia nas osądzi i pełnić służbę tak, aby nikt nie miał wątpliwości, że służyliśmy krajowi najlepiej, jak umieliśmy i nasza rola w utrzymaniu ładu i porządku publicznego nie miała żadnych ciemnych plam..